Teslim ve Kabul Tutanağı ile Faturaya İtiraz: 8 Günü Kaçırmayın
Eksik ya da hasarlı teslimde saat rampada başlar: açık ayıpta 2, muayene ve ihbarda 8, faturaya itirazda 8 gün. Kopyalanabilir tutanak, şerh cümleleri, itiraz yazısı ve kanal maliyetleri bir arada.
ELMAP 12 dk okuma
Teslim ve kabul tutanağı, alıcının bir malı ya da hizmeti hangi miktarda, hangi durumda ve hangi çekinceyle teslim aldığını imza altına aldığı belgedir. Kısa cevap: çekince alanı boş bırakılarak imzalanan tutanak, malın görünür durumu bakımından kabul edildiğine delil oluşturur. Açıkça belli ayıbın ihbar süresi teslimden itibaren iki gün, açıkça belli olmayan ayıpta muayene ve ihbar süresi sekiz gündür (6102 sayılı TTK m.23/1-c). Faturaya itiraz süresi ise faturayı aldığınız tarihten itibaren sekiz gündür (TTK m.21/2).
Tedarikçi 3 Mart'ta sevk eder, mal 4 Mart'ta rampaya iner, fatura 10 Mart'ta düşer. Sorumlu "faturaya sekiz günüm var, 18 Mart'a kadar bakarım" der. Oysa açık ayıp ihbarı 5 Mart'ta, e-İrsaliye yanıtı 9 Mart'ta, muayene ve ihbar 11 Mart'ta dolmuştur. Faturaya itirazın güvenli son günü de 17 Mart. 18 Mart'ta gönderilen itiraz hem tartışmalı bir yoruma bel bağlar hem de malı kabul etmiş bir alıcının itirazıdır.
Aşağıda bu sürelerin takvimi, rampadaki şerh cümleleri, kopyalanabilir bir tutanak, itiraz yazısı örneği ve 2026 kanal maliyetleri var. Hukuki mütalaa değildir; tutar büyükse avukatınıza danışın.
Aynı sevkiyatta kaç ayrı süre birden işler?
Tek sevkiyatta alıcının üzerinde beş süre birden işler ve hepsi aynı anda başlamaz. Açık ayıp ihbarı ile muayene ve ihbar teslim anından, e-İrsaliye yanıtı fiili sevkten, faturaya itiraz ve e-fatura iptali faturanın alınmasından işler. En kısası iki gün, rampada başlar; en sinsisi yedi gün, fatura daha gelmeden dolar.
Gizli ayıpta ölçü değişiyor. TTK m.23/1-c'nin son cümlesi TBK m.223/2'ye yollama yapar, orada gün sayısı değil "hemen" bildirim ölçüsü vardır. e-İrsaliyedeki yedi gün ise fatura ekranında görünmez. GİB e-İrsaliye Uygulama Kılavuzunun 15.24 numaralı bölümü, yanıt dönülmemiş e-İrsaliyelerde malların tam teslim alındığının kabul edileceğini yazıyor. Yanıt vermek zorunlu değil, vermemenin sonucu var.
Mal eksik ya da hasarlı geldiyse rampada ne yazılır?
Sürücü kapıda beklerken uzun tutanak yazılmaz, tek satır yazılır. Kanunun kendi kelimesi çekincedir. TTK m.23/1-a uyarınca çekince ileri sürmeksizin kısmi teslimi kabul eden alıcı, haklarını kural olarak teslim edilmemiş kısım için kullanabilir. Şerh, irsaliyenin alıcı nüshasına yazılan o satırdır.
Durum
Yazılacak şerh
Ambalaj hasarlı
"Ambalaj hasarlıdır, içerik kontrol edilmemiştir; eksik ve hasar haklarımız saklıdır."
Sayım yapılamadı
"Yalnız koli adedi teyit edilmiştir; kalem sayımı ve muayene yapılmamıştır."
Eksik geldi
"İrsaliyede 500 adet gösterilmiştir; fiilen 430 adet alınmıştır."
Görünür hasar
"Üç kolide ezilme tespit edilmiş, fotoğraflanmıştır; ayıp teslimde açıkça bellidir."
Kâğıda atılan şerh, e-İrsaliye kullanan taraflarda sistemsel yanıtın yerini tutmaz. Eksik teslimde araç kısmi kabul yanıtıdır, süresi fiili sevkten itibaren yedi gündür. Tam ret yalnız fiili sevkten önce verilebilir; rampadaki mal için sistemde "reddet" aramak boşunadır. Reddettiğiniz malı, korunması için gerekli önlemi almadan geri gönderemezsiniz (TBK m.226).
Özel sektör için teslim ve kabul tutanağı nasıl düzenlenir?
Arama sonuçlarını dolduran muayene ve kabul tutanağı örnekleri kamu rejimine ait; üç üyeli komisyon, ihale dokümanı ve yetkili makam onayı isteniyor (Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik m.4, m.11, m.23). Bir otelin ya da site yönetiminin bunlara ihtiyacı yok. Gereken şey şerh alanı, kısmi kabul kutusu ve imzanın ne başlattığını söyleyen bir uyarı.
MAL VE HİZMET TESLİM VE KABUL TUTANAĞI
Belge no / tarih / saat: ....... Teslim yeri: .......
Teslim eden / alan (unvan, VKN, ad-soyad): .......
Sipariş no, irsaliye no ve FİİLİ SEVK tarihi: .......
1) SAYIM VE FİZİKÎ DURUM
| Mal veya hizmet | Birim | Sipariş | Sevk | ALINAN | Eksik | Hasarlı |
2) TESLİM ALMA KARARI (birini işaretleyin)
[ ] TAM KABUL - sayım yapıldı, görünür durum uygun bulundu.
[ ] KISMİ KABUL - yalnız "alınan" sütunundaki miktarlar alınmıştır.
[ ] ÇEKİNCELİ (İHTİRAZİ KAYITLA) TESLİM ALMA - mal fizikî olarak
alınmıştır, aşağıdaki çekince saklıdır.
[ ] TESLİM ALINMADI - gerekçesi aşağıdadır.
3) ÇEKİNCE / ŞERH (boş bırakılırsa çekince yok sayılır)
...........................................
4) MUAYENE DURUMU
[ ] Muayene bu tutanakla tamamlanmıştır.
[ ] Muayene YAPILMAMIŞTIR; en geç ..../..../20.... tarihinde biter.
UYARI: Çekincesiz imzalanan bu tutanak, malın görünür durumu
bakımından kabul edildiğine delil oluşturur; ihbar süresi açık
ayıpta İKİ, diğer hâllerde SEKİZ GÜNDÜR (TTK m.23/1-c). Çekincesiz
kabul edilen kısmi teslimde haklar kural olarak teslim edilmemiş
kısımla sınırlanır; eksik kısım yüzünden sözleşmeden beklenen yarar
kalkıyor veya zayıflıyorsa alıcı sözleşmeyi feshedebilir
(TTK m.23/1-a).
Teslim eden: .............. Teslim alan: ..............
Üçüncü maddeyi boş bırakmayın: çekince yoksa "YOK" yazıp paraflatın, boş alan sonradan doldurulabilir. Kabul kriterlerini önceden teknik şartnamenin ölçülebilir maddelerine yazın; tutanak o kriterleri sahada işaretleyen belgedir.
Tutanağın ikinci faydası nakit akışında görülür. TTK m.1530/4-d yalnız sözleşmede ödeme günü ya da süresi yazılmamışsa devreye giriyor; o hâlde kabul veya gözden geçirme usulü öngörülmüşse otuz günlük ödeme süresi kabulden sonra başlar. Aynı bent, muayene süresi otuz günü aşıyor ve alacaklı aleyhine ağır haksızlık oluşturuyorsa süreyi otuz güne indirir. Vadeyi kendiniz yazıyorsanız saati kabule açıkça bağlayın, kanun bunu sizin yerinize yapmaz.
Vadeyi 30-60-90 gün kalıplarıyla kurgularken üst sınırı da hesaba katın. Kural altmış gündür (TTK m.1530/5), ama taraflar alacaklı aleyhine ağır haksız durum yaratmamak koşuluyla ve açıkça anlaşarak daha uzununu kararlaştırabilir. Alacaklı KOBİ ya da tarımsal üreticiyse, yahut borçlu büyük ölçekli işletmeyse altmış gün aşılamaz.
Faturaya itiraz süresi kaç gündür, hangi gün başlar?
TTK m.21/2 tek cümleyle bitiyor. Fatura alan kişi, aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır. Kanun "düzenlendiği" değil, aldığı tarihten diyor. Aynı sekiz gün, TTK m.21/3 uyarınca teyit mektupları için de işler.
Sürenin ilk gününün fatura tarihi mi ertesi gün mü olduğu tartışmalı. Kesin kural aramak yerine kısa olanı uygulayın: faturayı aldığınız günü birinci gün sayın, sekizinci günün mesai bitimini son gün kabul edin. TBK m.92/1 sekiz günün bir haftayı değil, tam sekiz günü ifade ettiğini söyler. Araya giren hafta sonu ve tatiller süreye dâhil; yalnız son gün kanunen tatil sayılan bir güne rastlarsa süre onu izleyen ilk tatil olmayan güne geçer (TBK m.93).
10 Mart Salı fatura geldiyse birinci gün 10 Mart, güvenli son gün 17 Mart Salı akşamıdır. O akşam gönderilen itiraz her yoruma göre süresindedir; 18 Mart'a bırakmak tartışmalı bir yoruma bel bağlamaktır. 213 sayılı VUK m.231/5 uyarınca fatura, teslimden itibaren azami yedi gün içinde düzenlenir; bu sürede düzenlenmeyen hiç düzenlenmemiş sayılır.
Temel faturada sistemden ret tuşu var mı?
Yoktur. En pahalı hata buradan çıkıyor. Alıcı e-fatura ekranında ret düğmesi arar, bulamaz, sekizinci günü geçirir. GİB'in e-Fatura İptal, İhtar/İtiraz Bildirim Kılavuzu (V1.2, Ocak 2025) ayrımı açıkça koyuyor.
Senaryo
Sistemden ret
Harici itiraz (TTK m.18/3)
Ticari fatura
Var, 8 gün içinde ret uygulama yanıtı
Var, alternatif yol
Temel fatura
Yok
Tek yol
Diğer belgeler
Yok
Tek yol
İkinci hata portalla ilgili. e-Fatura İptal/İtiraz Portalı bir itiraz yeri değil, bildirim yeridir; kılavuza göre itirazların sistem içinden yapılması mümkün değil, bildirimin amacı Başkanlığa bilgi vermektir. Önce noter, taahhütlü mektup, telgraf ya da KEP ile itiraz edilir, sonra portala bildirilir. Bildirim, 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliğine 526 Sıra No.lu Tebliğle eklenen V.10 bölümü uyarınca 1/5/2021'den beri zorunlu.
Kılavuz V1.2 hâlâ eski portal adresini gösteriyor; o adres Ağustos 2026 itibarıyla çalışmıyor, güncel adres ebelgebasvuru.gib.gov.tr/iptal-itiraz/. İptal taleplerinde sistem sekizinci günden sonra talep açtırmıyor. İtiraz talebini karşı tarafın onaylama zorunluluğu ise yok; onay, faturanın ait olduğu ayı izleyen ayın 15'ine kadar gelmezse itirazınız geçersizleşmez, fatura yalnız karşı tarafın sanal Bs formunda kalır. İtirazın hukuki gücü portaldan değil, TTK m.18/3 kanalından gelir.
İtirazı hangi kanaldan göndermelisiniz?
TTK m.18/3 dört yol sayar: noter, taahhütlü mektup, telgraf ve güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta. Fark hızda ve maliyettedir. Son kırk sekiz saatte tek makul seçenek KEP'tir; noter randevusu ve posta sekiz güne sığmayabilir. Ticari faturada sistem içi ret de kullanılabilir, ek maliyeti yok.
Kanal
Maliyet (2026 resmî tarife)
Ne zaman seçilir
Güvenli e-imzalı KEP
8,70 TL/ileti (0-5 MB) + 215,00 TL yıllık abonelik
Harcın %30'u (en az 58,82 TL) + 80,68 TL/sayfa + 210,00 TL tebligat + harç
Tutar büyükse ya da dava düşünülüyorsa
Rakamlar PTT'nin 26.01.2026 tarihli Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinden, 15.12.2025'ten geçerli PTT KEP Hizmeti Ücret Tarifesinden ve Resmî Gazete'deki 2026 Yılı Noterlik Ücret Tarifesinden alınmıştır. Noterde tek bir toplam çıkmaz, tutar sayfa sayısına ve harca göre değişir.
Faturaya itiraz yazısı nasıl yazılır?
İtiraz yazısı üç şeyi taşımalıdır: hangi faturaya itiraz edildiği, faturanın hangi tarihte alındığı ve itirazın hangi kaleme yöneldiği. "Faturayı kabul etmiyoruz" cümlesi üçünü de vermez.
Konu: [Fatura no] sayılı faturaya TTK m.21/2 uyarınca itirazımızdır.
Gönderen: [Unvan] - VKN [.....] - KEP: [.....]
Muhatap: [Satıcı unvanı] - VKN [.....] - KEP: [.....]
Tarafımıza ..../..../20.... tarihinde ulaşan [seri-sıra no] numaralı,
[tutar] TL tutarındaki faturanın içeriğine, faturayı aldığımız tarihten
itibaren sekiz günlük yasal süre içinde, 6102 sayılı TTK m.21/2 uyarınca
İTİRAZ EDİYORUZ. Gerekçemiz:
1. Faturada 500 adet fatura edilmiştir; ..../..../20.... tarihli
tutanakla fiilen 430 adet alınmış, 25 adedi hasarlıdır.
2. Birim fiyat [x] TL faturalanmıştır; siparişte [y] TL'dir.
Bu itiraz, ihtilafsız kısma ilişkin ödeme yükümlülüğümüzün ikrarı
değildir; tüm haklarımız saklıdır. Faturanın düzeltilerek yeniden
düzenlenmesini talep ederiz.
Tarih: ..../..../20.... [Kaşe / imza]
İtirazı kalem kalem yazın, genel itiraz karineyi kırmakta zayıftır. Yazıyı gönderdikten sonra portala bildirmeyi de atlamayın. İtirazın ekine koyacağınız sipariş formu, teyitli birim fiyat ve imzalı tutanak, siparişten önce tedarikçiden istediğiniz belgelerle aynı dosyada durur; birim fiyat ihtilafında karşı tarafın kendi teyidini göstermek genel itirazdan daha hızlı sonuç verir.
Sekiz günü kaçırmanın gerçek fiyatı nedir?
100.000 TL'lik sevkiyatın yüzde yirmisi eksik ya da hasarlı geldiyse ortada 20.000 TL'lik uyuşmazlık var. Sekizinci günde KEP'ten gönderilen itirazın marjinal maliyeti 8,70 TL, yani riskin yaklaşık 2.300'de biri. Bu parayla, faturanın içeriğini kabul etmiş sayılma karinesini kırıyorsunuz.
"İtiraz etmeyeyim, ödemeyeyim de görsünler" yaklaşımı ise pahalı. TTK m.1530/2-3 uyarınca borçlu, sözleşmedeki tarihte ödemezse ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer. Sözleşmede temerrüt faizi kararlaştırılmamışsa ya da hüküm geçersizse TTK m.1530/7 uyarınca TCMB'nin ocak ayında ilan ettiği oran uygulanır: 2026 için yıllık %43,00, asgari giderim tutarı 2.020,00 TL (01.01.2026'dan geçerli). Altmış gün geç ödemek 100.000 × %43 × 60/365 ≈ 7.068 TL faiz ve 2.020 TL giderimle yaklaşık 9.088 TL eder.
Süreyi kaçırmak ayıp iddianızı bitirir, TBK m.223/2 uyarınca malı kabul etmiş sayılırsınız. Kapı yalnız iki hâlde açık kalır: satıcı ağır kusurluysa (TBK m.225) ve olağan gözden geçirmeyle bulunamayacak gizli ayıplarda. Bu hâllerde de dava, devirden itibaren iki yılda zamanaşımına uğrar (TBK m.231).
ELMAP'ta teslim ve kabul kaydı nasıl çalışır?
ELMAP bir kurumsal satın alım platformudur; tutanağı sizin yerinize tutmaz, imza da toplamaz. Yaptığı iş, tutanağın dayanacağı zemini yazılı hâle getirmek. Alım talebi yazarken teslim yerini, muayene usulünü, kabul kriterlerini ve kısmi teslime izin verilip verilmediğini talep metnine koyarsınız; tedarikçiler bu koşulları görerek fiyat verir.
Tekliflerin hangi tarihte ve hangi koşullarla verildiği kayıtlıdır. Kapalı Teklif kullandıysanız zarflar kendiliğinden açılmaz, süre dolunca talep sahibi tek seferlik, kayıtlı işlemle açar. Sonradan "biz o miktarı taahhüt etmemiştik" denirse, dayanacağınız belge burada durur. Teslim yerini ve muayene usulünü talep metnine yazma anı, satın alma sürecinin yedi adımından ikincisidir; rampadaki tartışma o adımda kaybedilir ya da kazanılır.
Sık Sorulan Sorular
Özel sektörde teslim ve kabul tutanağı zorunlu mu?
Kamudaki gibi komisyon ve yönetmelik zorunluluğu yok, ama imzanın doğurduğu sonuç bağlayıcıdır. Çekince ileri sürmeden teslim alırsanız TTK m.23/1-a uyarınca haklarınız kural olarak teslim edilmemiş kısımla sınırlanır; eksik kısım yüzünden sözleşmeden beklenen yarar kalkıyor veya zayıflıyorsa sözleşmeyi feshedebilirsiniz.
"Kabul edilmiştir" yazıp imzaladım, hakkım tamamen bitti mi?
Hayır. TBK m.225 uyarınca satıcı ağır kusurluysa, süresinde bildirim yapılmadığını ileri sürüp sorumluluktan kurtulamaz. Olağan gözden geçirmeyle bulunamayacak gizli ayıplar da dışarıda kalır; TBK m.223/2 bunlar için "hemen" bildirim ister.
Faturaya itiraz etmezsem borcu kabul etmiş olur muyum?
TTK m.21/2 karinesi faturanın içeriğine ilişkin ve aksi ispatlanabilir. Sekiz gün sessiz kalmak faturadaki miktar ve fiyat kalemlerini kabul etmiş sayılmanıza yol açar; karineyi sonradan aşmak mümkündür ama zordur.
Faturaya e-posta ile itiraz edilebilir mi?
Kendinizi güvenceye almak istiyorsanız TTK m.18/3'ün saydığı dört yola bağlı kalın: noter, taahhütlü mektup, telgraf, güvenli e-imzalı KEP. Sıradan e-posta ispat bakımından tartışmaya açıktır.
Kısmi kabul ile çekinceli teslim alma aynı şey mi?
Değil. Kısmi kabulde miktarın bir bölümünü hiç teslim almazsınız, tutanakta fiilen alınan miktar gösterilir. Çekinceli teslim almada malın tamamını fizikî olarak alır, muayene ve hasar hakkınızı saklı tutarsınız. e-İrsaliyedeki karşılığı kısmi kabul yanıtıdır.
Kısaca
Teslim tutanağı ile fatura itirazı ayrı konular değil, tek zincirin iki halkasıdır: rampada atılan imza ayıp ihbar saatini başlatır, faturanın gelişi ayrı bir sekiz günlük saat kurar. Çekince alanını doldurmak birkaç saniye, KEP'ten itiraz 8,70 TL tutar; ikisini atlamanın bedeli sevkiyatın tamamını tartışmalı hâle getirmektir.
Teslim ve kabul koşullarını sipariş sonrasında değil, alım talebinde yazın. Rampada tartışılan her madde, talep metninde tek satırla çözülebilecek bir maddedir. Sonradan yazılan koşul tedarikçiyi bağlamaz. Lansman döneminde tamamen ücretsiz. Alım talebi oluştur · Tedarikçiyseniz açık alım taleplerini görüntüleyin.